Cổng thông tin điện tử Kiên Giang

Văn hóa, Thể thao

Xem với cỡ chữAA

Vài nét về Đền thờ Quốc Tổ Hùng Vương huyện Tân Hiệp

(09:35 | 11/04/2019)

Đền thờ Quốc Tổ Hùng Vương (Đền Hùng) huyện Tân Hiệp tọa lạc tại ấp Đông Bình, xã Thạnh Đông B (nay là thị trấn Tân Hiệp). Đền cách TP. Rạch Giá 30km về hướng đông và cách chợ Tân Hiệp khoảng 2km về hướng nam, do nhân dân ấp Đông Bình lập nên vào năm 1957 để tỏ lòng thành kính, luôn hướng về đất Tổ cội nguồn dân tộc.

Đền thờ Quốc tổ Hùng Vương huyện Tân Hiệp, ấp Đông Bình, thị trấn Tân Hiệp ngày nay được xây dựng khang trang. Ảnh: ĐẶNG LINH


Cuối năm 1956, chính quyền Ngô Đình Diệm cho đào sâu và rộng thêm kênh Đông Bình và phân bổ bờ bắc cho dân định cư theo đạo Phật, bờ nam cho dân theo đạo Tin Lành, đồng thời cho làm 2 căn nhà bằng gỗ, mái lợp tôn, vách ván ở hai bên bờ để làm nhà kho chứa hàng viện trợ cung cấp cho dân định cư. Hết thời gian cung cấp hàng viện trợ cho dân định cư, năm 1957 chính quyền dự định tháo dỡ hai nhà kho. Được tin, nhân dân ấp Đông Bình xin lại hai căn nhà trên. Căn nhà phía bờ bắc xin làm chùa, căn nhà phía bờ nam do những gia đình theo đạo Tin Lành lần hồi bỏ đi, một số người theo đạo Thiên chúa vào ở, lại muốn xin làm nhà thờ. Trong khi đó có nhiều ý kiến, người thì muốn làm đình, người thì muốn làm đền thờ Đức Thánh Trần dẫn đến tình hình trong ấp mất đoàn kết. Sau đó, có ý kiến xin làm đền thờ Quốc Tổ Hùng Vương với lý do Đức Quốc Tổ Hùng Vương là tổ tiên chung của dân tộc Việt Nam, dù dân tộc nào, theo tôn giáo nào, dòng họ nào, là người Việt Nam đều phải thờ Quốc Tổ. Ý kiến này được nhân dân trong ấp cho là hợp lý nên đồng tình ủng hộ. Từ đó, các cụ có uy tín vận động bà con nhân dân trong ấp nhất trí lập Đền thờ Vua Hùng.


Trong một cuộc họp sau đó có cụ Lưu Thái Dương đưa ra ý kiến xin làm Đền thờ Hùng Vương vì Đức Quốc Tổ Hùng Vương là tổ tiên của dân tộc Việt, tổ tiên của các dòng họ, tổ tiên của mỗi gia đình, cho nên dù tôn giáo nào, dân tộc nào, dòng họ nào đã là người Việt Nam đều phải thờ Quốc Tổ. Ý kiến này đã được nhất trí rất cao trong cuộc họp. Chủ trương xin nhà kho làm đền Hùng Vương lan ra cả ấp, được mọi người ủng hộ, tạo sự đoàn kết trong mọi tầng lớp, các tôn giáo, kể cả dân địa phương và dân di cư. Cuộc họp đã cử 4 vị gồm các cụ: Lưu Thái Dương, Phạm Văn Đình, Nguyễn Văn Thoại, Bùi Văn Phát gọi là “tứ trụ” đầu tiên đứng ra vận động chính quyền và nhân dân xin lập Đền Thờ và cử người đưa nhang đèn vào nhà kho lập đàn thờ Vua Hùng.


Cuối năm 1957, theo nguyện vọng của bà con nhân dân, Đền Hùng huyện Tân hiệp được thành lập. Năm 1959, đền được cấp 3 lô ruộng phía sau làm công quỹ. Nhân dân đã cùng nhau canh tác gây quỹ xây dựng ngôi đền. Năm 1961, sau cơn lũ lụt lớn đền hư nhiều, nhân dân đã chở đất ruộng vào tôn nền và sửa chữa lại đền, dồn gỗ ván lại, những chỗ trống trát rơm bùn sau đó quét vôi, sườn nhà và mái vẫn sử dụng gỗ, tôn như cũ, trang nghiêm, sạch sẽ. Sau thời gian dài đền hư hỏng, xuống cấp, được chính quyền và nhân dân đóng góp kinh phí tu sửa nhiều lần. Ngày 3-9-2004, Đền Hùng huyện Tân Hiệp được Ủy ban nhân dân tỉnh Kiên Giang ra quyết định xếp hạng di tích lịch sử - văn hóa cấp tỉnh. Năm 2008, nhân dân ấp Đông Bình tự nguyện đóng góp kinh phí xây tường gạch, nền lát gạch tàu ngay trên nền cũ. Ngày 29-10-2009, lãnh đạo Tỉnh ủy, Ủy ban nhân dân tỉnh, lãnh đạo các sở, ngành tỉnh đến làm việc với huyện về việc thực hiện đề án trùng tu, tôn tạo mở rộng diện tích.


Sau đó, huyện tiến hành bồi hoàn giải tỏa mở rộng lên gần 20.000m2. Năm 2012, qua sự vận động của các cấp lãnh đạo, các doanh nghiệp đã đóng góp gần 500 triệu đồng trùng tu đền thờ. Đến nay, huyện Tân Hiệp đã tranh thủ các nguồn kinh phí mở rộng diện tích đền lên gần 19.000m2, làm mặt bằng, lát đan sân Đền Hùng, làm bờ kè, trồng cây... tổng kinh phí gần 60 tỷ đồng.


Về hình dáng, đền được xây theo mẫu đền Trung ở Phú Thọ hình chữ nhất, chia làm 3 gian với ý tượng trưng cho 3 đền ở Phú Thọ là Đền Hạ, Đền Trung, Đền Thượng. Bên trong xây hậu cung thờ các Vua Hùng, nhà ngoài một bên thờ Văn, một bên thờ Võ, chính giữa là bàn thờ Cửu Huyền Thất Tổ. Về trang trí, trên cao chính giữa đền đặt bức hoành phi đề 4 chữ nho Khắc Phối Thượng Đế (Tổ tiên ngang bằng trời).


Trải qua 62 năm xây dựng, Đền Hùng huyện Tân Hiệp được sửa chữa, trùng tu, tôn tạo nhiều lần, từng bước phát huy giá trị di tích lịch sử - văn hóa, đáp ứng nhu cầu văn hóa tinh thần của nhân dân trong, ngoài huyện, đồng thời thể hiện trách nhiệm với tâm huyết và công đức của các bậc tiền nhân đã có công sáng lập đền. Hơn nửa thế kỷ qua, Đền Hùng huyện Tân Hiệp là nơi sinh hoạt văn hóa tâm linh, đáp ứng nhu cầu văn hóa tinh thần của một bộ phận nhân dân trong và ngoài huyện, là nơi để nhân dân thể hiện truyền thống uống nước nhớ nguồn, ăn trái nhớ người trồng cây, đồng thời giáo dục truyền thống cho thế hệ nối tiếp. 


Lễ giỗ Tổ Hùng Vương tại Đền Hùng huyện Tân Hiệp cũng là sự kiện văn hóa trong kế hoạch của Ban Tổ chức các sự kiện văn hóa, thể thao và du lịch tỉnh hàng năm. Mặt khác, đối với huyện Tân Hiệp, việc xây dựng Đền Hùng xứng tầm di tích lịch sử - văn hóa, một trung tâm sinh hoạt văn hóa truyền thống, đồng thời phát triển văn hóa du lịch, góp phần cho sự phát triển kinh tế - xã hội của huyện là nguyện vọng của Đảng bộ và nhân dân trong huyện.
 

Trịnh Đức Tiến